Question 1

Kim jest notariusz i czym się zajmuje?

Accepted Answer

Notariusz jest prawnikiem zaufania publicznego, który sporządza czynności notarialne (akty, poświadczenia, protokoły) nadając im formę dokumentu urzędowego. Dba o zgodność czynności z prawem oraz bezpieczeństwo obrotu prawnego – zwłaszcza przy umowach dotyczących nieruchomości, spadków czy darowizn.

Question 2

Czy trzeba umawiać wizytę u notariusza z wyprzedzeniem?

Accepted Answer

Tak, najlepiej umówić termin – telefonicznie lub mailowo. Pozwala to notariuszowi wcześniej przeanalizować dokumenty, wyjaśnić wątpliwości i przygotować projekt aktu. W pilnych sprawach często możliwe jest ustalenie szybszego terminu.

Question 3

Czy notariusz zachowuje tajemnicę zawodową?

Accepted Answer

Tak. Notariusza obowiązuje tajemnica zawodowa co do okoliczności spraw, o których dowiedział się przy wykonywaniu czynności, z wyjątkami przewidzianymi w ustawie (np. na żądanie sądu lub prokuratury w określonych sytuacjach).

Question 4

Czy notariusz może dojechać do klienta (np. do szpitala, domu)?

Accepted Answer

Tak, w uzasadnionych przypadkach notariusz może dokonać czynności poza kancelarią – np. u osoby starszej, chorej lub w szpitalu. Wymaga to wcześniejszego uzgodnienia terminu i wiąże się z dodatkowymi kosztami (ustalanymi zgodnie z przepisami).

Question 5

Czy cudzoziemiec może zawrzeć umowę u polskiego notariusza?

Accepted Answer

Tak, ale konieczne może być zapewnienie tłumacza przysięgłego, jeśli cudzoziemiec nie zna języka polskiego. W przypadku dokumentów z zagranicy – opatrzenie ich klauzulą apostille lub legalizacją oraz, w razie potrzeby, tłumaczenie przysięgłe. Kwestie te kancelaria ustala indywidualnie przed dokonaniem czynności.

Question 6

Czy można dokonać czynności notarialnej online, bez wizyty w kancelarii?

Accepted Answer

Prawo wymaga osobistego stawiennictwa przy czynnościach notarialnych.

Question 7

Kiedy wymagana jest forma aktu notarialnego?

Accepted Answer

Akt notarialny jest konieczny m.in. przy: umowie sprzedaży nieruchomości (mieszkania, domu, działki), ustanowieniu odrębnej własności lokalu, umowie darowizny nieruchomości, ustanowieniu użytkowania wieczystego, służebności osobistej lub przesyłu, umowie majątkowej małżeńskiej (rozdzielność majątkowa), przyjęciu oświadczenia o odrzuceniu spadku. W wielu innych sytuacjach forma aktu nie jest obowiązkowa, ale może być zalecana dla bezpieczeństwa stron.

Question 8

Co to jest poświadczenie podpisu?

Accepted Answer

To czynność, w której notariusz potwierdza, że dana osoba złożyła podpis w jego obecności lub że podpis widniejący na dokumencie należy do wskazanej osoby. Poświadczenie podpisu jest wymagane np. przy niektórych umowach cywilnoprawnych, pełnomocnictwach czy oświadczeniach do sądu i urzędu. Należy pamiętać, że co do zasady notariusz nie weryfikuje treści dokumentu, a jedynie stwierdza, że dana osoba złożyła w jego obecności podpis.

Question 9

Co to jest poświadczenie zgodności odpisu z okazanym dokumentem?

Accepted Answer

Notariusz potwierdza, że kopia (odpis, wydruk) jest zgodna z okazanym mu oryginałem dokumentu. Takie poświadczenie jest często wymagane w sądach, urzędach czy bankach zamiast składania oryginałów dokumentów.

Question 10

Co to jest akt poświadczenia dziedziczenia?

Accepted Answer

To dokument sporządzany przez notariusza, który – podobnie jak postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku – potwierdza, kto jest spadkobiercą po zmarłym. W wielu przypadkach pozwala szybciej uregulować kwestie spadkowe bez konieczności wszczynania sprawy sądowej.

Question 11

Jaka jest różnica między darowizną a umową dożywocia?

Accepted Answer

Darowizna: przekazanie własności (np. mieszkania) bez świadczenia wzajemnego; obdarowany nie ma z mocy ustawy obowiązku zapewnienia darczyńcy opieki, poza ogólnym obowiązkiem alimentacyjnym. Dożywocie: w zamian za przeniesienie własności nabywca zobowiązuje się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie (mieszkanie, wyżywienie, opiekę). Wybór formy zależy od sytuacji rodzinnej, majątkowej i oczekiwań stron.

Question 12

Jakie dokumenty są potrzebne do umowy sprzedaży mieszkania?

Accepted Answer

Najczęściej wymagane są: dokument tożsamości stron, podstawa nabycia (np. akt notarialny kupna, darowizny, postanowienie sądu), numer księgi wieczystej, zaświadczenie o braku zaległości w opłatach czynszowych (spółdzielnia/wspólnota), zaświadczenie z urzędu gminy o osobach zameldowanych (w razie potrzeby), wypis i wyrys z rejestru gruntów / zaświadczenie z planu miejscowego – przy działkach, pełnomocnictwa, jeśli ktoś działa przez pełnomocnika. Dokładną listę dokumentów kancelaria ustala indywidualnie, po analizie sytuacji.

Question 13

Jakie dokumenty są potrzebne do sporządzenia testamentu u notariusza?

Accepted Answer

Wystarczy ważny dokument tożsamości (dowód osobisty lub paszport) oraz podstawowe dane osób, które mają być powołane do spadku (imię, nazwisko, PESEL, stopień pokrewieństwa, ewentualnie adres). Jeśli w testamencie mają być szczególne rozrządzenia (np. zapis windykacyjny konkretnej nieruchomości), warto zabrać dokumenty potwierdzające własność tej rzeczy.

Question 14

Co zrobić, jeśli zgubiłem wypis aktu notarialnego?

Accepted Answer

Kancelaria, w której sporządzono akt, przechowuje oryginał dokumentu przez 10 lat i może wydać kolejne wypisy uprawnionym osobom. Po upływie 10 lat od daty sporządzenia aktu notarialnego oryginały aktów notarialnych trafiają do Sądu Rejonowego właściwego ze względu na siedzibę kancelarii notarialnej. Jeśli akt sporządził inny notariusz, obecna kancelaria może pomóc ustalić, gdzie znajduje się oryginał, i wskazać dalsze kroki.

Question 15

Ile kosztują usługi notarialne?

Accepted Answer

Opłaty składają się z: taksy notarialnej (wynagrodzenia notariusza) – regulowanej maksymalnymi stawkami przez rozporządzenie, podatków (np. PCC, podatek od spadków i darowizn), opłat sądowych (np. za wpis do księgi wieczystej), kosztów wypisów aktu i ewentualnych odpisów dokumentów. Przed dokonaniem czynności kancelaria może przedstawić orientacyjny kosztorys po zapoznaniu się z dokumentami.

Question 16

Kto płaci za czynność notarialną?

Accepted Answer

Co do zasady koszty ponosi strona, która wystąpiła o dokonanie czynności. W praktyce często strony umawiają się inaczej, np. przy sprzedaży nieruchomości większość kosztów ponosi kupujący. Ustalenia co do podziału kosztów można ująć w umowie. Kwestię płatności podatków i opłat sądowych regulują przepisy ustawy. Co do zasady podatek od czynności cywilnoprawnych uiszcza strona nabywająca, a opłaty sądowe ma obowiązek uregulować strona, na której rzecz ma nastąpić wpis.

Question 17

Jak przygotować się do wizyty u notariusza?

Accepted Answer

Skontaktować się z kancelarią i opisać planowaną czynność. Przesłać (mailowo lub dostarczyć) skany dokumentów do wstępnej weryfikacji. Przygotować dane osobowe stron (PESEL, adres, stan cywilny). Przemyśleć kluczowe postanowienia umowy (cena, terminy, sposób zapłaty, warunki wydania nieruchomości itp.).

Question 18

Czy wszyscy muszą stawić się osobiście w kancelarii?

Accepted Answer

Nie zawsze. Strona może działać przez pełnomocnika, jeśli ma on odpowiednie pełnomocnictwo, najczęściej udzielone w formie aktu notarialnego (np. przy sprzedaży nieruchomości). W niektórych prostszych czynnościach wystarcza pełnomocnictwo z podpisem notarialnie poświadczonym.

Question 19

Jak długo trwa sporządzenie aktu notarialnego?

Accepted Answer

Zależy od rodzaju czynności i stopnia skomplikowania: proste pełnomocnictwo lub poświadczenie – zwykle kilkanaście minut, umowa sprzedaży mieszkania – od ok. 1 do 2 godzin przy samej czynności, poprzedzona wcześniejszym przygotowaniem projektu. Czas może się wydłużyć przy większej liczbie stron lub złożonych warunkach umowy.

Question 20

Czy notariusz może doradzić, jak najkorzystniej uregulować daną sprawę?

Accepted Answer

Notariusz ma obowiązek wyjaśnić skutki prawne planowanej czynności i czuwać nad zabezpieczeniem interesów wszystkich stron. Może przedstawić różne rozwiązania prawne (np. darowizna, sprzedaż, dożywocie) i wyjaśnić ich konsekwencje. Nie może jednak działać wyłącznie w interesie jednej strony kosztem drugiej.

Question 21

Czy można odwołać lub zmienić testament notarialny?

Accepted Answer

Tak. Spadkodawca może w każdej chwili: sporządzić nowy testament (co do zasady unieważnia on poprzedni w sprzecznym zakresie), odwołać testament w całości lub części, zniszczyć egzemplarz własnoręcznego testamentu. Testament notarialny odwołuje się co do zasady w formie kolejnego aktu notarialnego.

Najczęściej Zadawane Pytania

Ogólne